Zwangerschapshonger

Tussen 50 en 90% van de vrouwen ervaart dit tijdens de zwangerschap. Over het algemeen bereiken zwangerschapshongers een piek in het tweede trimester om daarna af te nemen in het laatste trimester.

Een artikel, gepubliceerd in september 2014 door twee Amerikaanse onderzoeksters in het tijdschrift Frontiers in Psychology, «Augurken en ijs! Voedselcravings bij zwangere vrouwen: hypothesen, eerste zekerheden en richtingen voor de toekomst» [1] verkent 4 mogelijke verklaringen voor deze ongewone cravings:

De rol van hormonen

Lang werd gedacht dat hormonale schommelingen tijdens de zwangerschap (of de menstruatie) rechtstreeks bepaalde cravings konden veroorzaken, zoals die naar chocolade.

Maar recent onderzoek, met name naar menstruatiecycli, heeft aangetoond dat er weinig correlatie bestaat tussen hormonale veranderingen en deze "food cravings". Een andere studie uit 2009 toonde aan dat de meeste vrouwen ook na de menopauze (overgang) nog steeds zin blijven hebben in zoete dingen.

Hormonen zouden echter wel een indirecte invloed hebben op trek tijdens de zwangerschap, door de smaak- en reukwaarneming te beïnvloeden. Maar het exacte verband tussen beide is nog niet volledig opgehelderd.

Voedingstekorten

Het lichaam zou signalen sturen om tekorten aan te vullen. Zo zou een zin in aardbeien kunnen wijzen op een tekort aan B9, of een zin in rood vlees op een behoefte aan ijzer. Sommige experts noemen dit "instinctovoeding".

Onze zwangerschapssupplement Baby Bump kan je helpen je tekorten aan te vullen. 

Maar zo eenvoudig en logisch is het allemaal niet…
Hoe verklaar je dat zwangere vrouwen niet meer zin hebben in bijvoorbeeld bladgroenten, die het rijkst zijn aan vitamine B, ijzer en magnesium (voedingsstoffen waaraan zwangere vrouwen traditioneel een tekort hebben)? De trek gaat immers vooral naar zoete en vetrijke voeding.

En hoe verklaar je dat zwangerschapshonger niet de groei van de foetus volgt (waarvan de behoeften maand na maand toenemen)?

Misselijkheid beïnvloedt de trek tijdens de zwangerschap

Een andere hypothese is dat deze trek helpt om de zwangerschapsmisselijkheid. Het lichaam zal van nature op zoek gaan naar voedingsmiddelen met chemische verbindingen die de misselijkheid kunnen verlichten. Bovendien helpen het spreiden van maaltijden en het nemen van tussendoortjes tegen misselijkheid en zure oprispingen.  

Tot slot, wanneer we planten eten, nemen we altijd hun "secundaire verbindingen" in, die hun kenmerkende smaak geven. In grote hoeveelheden geconsumeerd kunnen ze allergenen, kankerverwekkende of teratogene stoffen zijn… Het lichaam kan gevoeliger worden voor deze geuren om de foetus te beschermen tegen mogelijk giftige verbindingen. Verschillende Amerikaanse studies hebben zo de aanwezigheid van misselijkheid in verband gebracht met een lager risico op miskramen of vroeggeboorte. De piek van de afkeer zou overigens samenvallen met de periode waarin de foetus het meest kwetsbaar is.

Onze voedingssupplement tegen zwangerschapsmisselijkheid Bye bye nausea, op basis van gember en kardemom, kan je helpen door de intensiteit en frequentie van de misselijkheid te verminderen. 

De culturele of emotionele factoren

In India toonde een studie aan dat Indiase vrouwen walgen van voedsel dat verbonden is aan hun traditionele vrouwenrol, zoals curry. Bepaalde regressieve voedingsmiddelen, of voedingsmiddelen die geassocieerd worden met de kindertijd (koekjes, snoep…), kunnen plotseling aantrekkelijk worden — een manier om te compenseren voor de grote fysieke en emotionele omwenteling die de aanstaande mama doormaakt.

Een Amerikaanse studie uit 2014 toonde aan dat de trek in chocolade vooral verband houdt met de perceptie van de zwangerschap als een periode tussen haakjes, waarin je jezelf mag verwennen en minder op je letten, zonder schuldgevoel.

Trek in koolhydraten om vetreserves aan te leggen
 

In het eerste trimester is het gebruikelijk om trek te hebben in koolhydraten, zoals pasta, zelfs bij vrouwen die voor de zwangerschap een koolhydraatarm dieet volgden. Het is een manier voor het lichaam om vetreserves aan te leggen voor het einde van de zwangerschap en de borstvoeding.

Aan het begin van de zwangerschap vinden er metabole veranderingen plaats in de alvleesklier. Dit komt doordat de alvleesklier zich voorbereidt op insulineresistentie die in het tweede trimester zal optreden: het aantal insulineproducerende cellen in de alvleesklier neemt toe, wat leidt tot een stijging van het insulinegehalte dat zelfs kan verdrievoudigen [7].

Over het algemeen is de insulineresistentie rond de 11e zwangerschapsweek op het laagste niveau en daalt de bloedsuikerspiegel, wat de trek in koolhydraten in die periode kan verklaren.

Om aan deze trek te voldoen, is het beter om onbewerkte en volkoren koolhydraten te kiezen (volkoren pasta in plaats van witte). Vergeet ook de peulvruchten niet.

Trek in zout kan wijzen op hoge bloeddruk

Als je echt alleen maar zin hebt in zoute, of zelfs zeer zoute dingen, kan dit verband houden met hoge bloeddruk.

Het is inmiddels erkend dat zout essentieel is voor een aantal veranderingen die tijdens de zwangerschap worden waargenomen, met name de aanpassingen in het bloed en het hart, en dat het rechtstreeks invloed heeft op de ontwikkeling van de placenta en de immuunomgeving van het uteroplacentaire systeem [8].

Bovendien hebben studies aangetoond dat zoutbeperking van geen nut is voor vrouwen met hypertensieve aandoeningen tijdens de zwangerschap [9], en dat zout integendeel lijkt bij te dragen aan het verlagen van de bloeddruk tijdens de zwangerschap en het risico op pre-eclampsie zou verminderen [10].

Let op: zout is geen behandeling tegen pre-eclampsie, maar als je overmatig trek hebt in zout kan het nuttig zijn om dit te laten onderzoeken.

Moet je al je cravings volgen? Je mag jezelf gerust af en toe verwennen, met mate.

Zwanger betekent niet dat je voor twee eet. Je blijft gevarieerd en evenwichtig eten, zonder overdrijven, en je beperkt voedingsmiddelen met een hoge glycemische index en ultrabewerkte producten.

Het is belangrijk om een gezonde gewichtstoename te bewaken, want een te sterke gewichtstoename tijdens de zwangerschap kan gevolgen hebben voor jouw gezondheid en die van je kindje. Denk aan zwangerschapsdiabetes, hoge bloeddruk, een verhoogd risico op een keizersnede of een risico op obesitas op langere termijn, zowel bij de moeder als bij het kind.

Omgekeerd verhogen onvoldoende voedingsinname de risico's op foetale groeivertraging (laag geboortegewicht), intra-uteriene vruchtdood of intra-uteriene groeivertraging.

Tijdens de zwangerschap zijn de behoeften aan B-vitamines, vitamine D, ijzer, calcium en jodium verhoogd (jodium is essentieel voor de ontwikkeling van intelligentie en leervermogen).

Dus niets in overdaad, en geniet ervan om jezelf en je kindje goed te voeden!

Voor meer informatie, bekijk ons artikel overvoeding tijdens de zwangerschap, opgesteld met onze arts-nutritionist, dokter Chicheportiche.

Biologische wortelsticks met iets lekkers auberginehummus zelfgemaakt.

Appelschijfjes gedoopt in amandel- of volledige hazelnootpasta (ijzer en vitamine C, de perfecte combo, want vitamine C helpt het ijzer goed op te nemen).

Een halve avocado, een beetje citroen op een sneetje volkorenbrood met zaden (om je te voorzien van goede vetten + vezels, je kunt er kruiden aan toevoegen als je daar zin in hebt).

En voor een kant-en-klare lekkere snack, onze zwangerschapssnack met vanille!

Een latte drinken kan ook interessant zijn, zeker als je er een voedingssupplement collageen in poedervorm, rijk aan eiwitten.

Kijk zeker op de blog, onder de rubriek recepten, voor meer ideeën!