De verwarring tussen borst en fopspeen, mythe of werkelijkheid?

Het zoogmechanisme werkt in op de intracraniale druk om de schedel te kunnen modelleren: "De druk van de tong op het gehemelte tijdens het zuigen en in rust zorgt ervoor dat de schedelbotten kunnen bewegen en heen en weer kunnen wiegen."

Zuigen aan de borst helpt ook om het gehemelte te vormen en een harmonische groei te bevorderen — wat essentieel is voor een goede gezondheid: "Anatomisch gezien is het gehemelte niets minder dan het fundament van de bovenste luchtwegen. Een optimale groei van het gehemelte zorgt voor voldoende ruimte voor de blijvende tanden, een betere beluchting van de sinussen, de neusgaten en de oren via de buis van Eustachius."

Zuigen aan de borst bevordert een goede ontwikkeling van de kaak (kaken en gezichtsspieren). De vorm van het gezicht is genetisch bepaald, maar zuigen aan de borst activeert zoveel spieren dat het een enorme impact heeft op het gezicht, de kaak...

"Baby's worden vaak geboren met een terugliggende kin (retrognathie). Het zuigen zorgt dus voor een propulsie van de kin en een uitlijning van de twee kaken. Uiteindelijk hangt de gezichtsvorm van baby's, kinderen en volwassenen niet zozeer af van de genetische code die ze van hun ouders hebben meegekregen, maar wel van het zuigen dat ze hebben aangeleerd (of niet) tijdens de eerste 3 jaar van hun leven! Alles speelt zich af in de eerste 3 levensjaren!"

Zuigen aan de borst dwingt het kind door de neus te ademen, wat de meest effectieve ademhaling is en de meeste zuurstof naar de hersenen brengt. Het is de enige die het vagale systeem activeert, het ontspanningssysteem van het lichaam. 

Een baby die fles drinkt, kan in apneu raken en door de mond ademen.

"Hoe langer de borstvoeding duurt, hoe beter de cerebrale programmering van de ademhaling. Duimzuigen of een speen gebruiken is dan ook een compensatie die de baby of het kind heeft ontwikkeld om zijn neusademhaling te verbeteren of te behouden."

Baby weet niet meer wat hij met de borst moet doen, hij zuigt wat aan.
Hij raakt geïrriteerd aan de borst en lijkt de borst te weigeren.
Hij knijpt aan de borst of "doet de specht", dat wil zeggen dat hij pakt, loslaat, pakt, loslaat.

Let op: er zijn andere redenen die kunnen verklaren waarom baby zich aan de borst ergert, zoals bijvoorbeeld een te sterke doorstroom, een oorontsteking, reflux... Raadpleeg bij twijfel een IBCLC om je te helpen de juiste diagnose te stellen.

Spanningen die kunnen voortkomen uit niet-gedetecteerde frenula (lippen, tong, wangen) die de tongbeweeglijkheid belemmeren
Spanningen tijdens de zwangerschap en bevalling die niet zijn opgelost
Onverenigbaarheid van kaak- en tonggrootte
Vroeggeboorte
Coördinatieproblemen bij het zuigen en slikken...

Het gaat er eerst om de oorzaken te onderzoeken in plaats van een bepaalde fles of speen aan te wijzen.

Baby zal mechanisch minder zuigen. De melkproductie zal dan afnemen.
Maar achter deze "fles-borst-verwarring" schuilen zuigproblemen, vaak veroorzaakt door spanningen:
"Om deze spanningen te compenseren en te verlichten, hebben deze baby's (kinderen) de hele tijd behoefte aan zuigen (een duim, een fopspeen, de borst). Ze proberen het gebrek aan contact tussen het gehemelte en de tong te compenseren met hun duim, de fopspeen of de borst. Ze proberen hun spanningen te verlichten."
Did you know ? Als de tong niet tegen het gehemelte drukt, kan ze het parasympathisch systeem van kalmte niet stimuleren. 

Duimzuigen, het gebruik van een fopspeen of de borst die constant in de mond zit, zijn compensaties voor het werk dat de tong niet doet. De fopspeen compenseert dit en de baby ademt nasaal tijdens het zuigen, maar wanneer hij in slaap valt met de fopspeen of duim in de mond zonder eraan te zuigen, kan hij door de mond ademen (de speen houdt de tong in een lage positie)…

Het kind zit rechtop of halfzittend en niet liggend, en vooral neem je de tijd en laat je het pauzes maken. 

De voorkeur gaat uit naar ronde en lange spenen. Vermijd platte en korte spenen die de borst willen nabootsen, zogenaamde "fysiologische" spenen, die baby zullen dwingen te knijpen.

Zo heeft hij meer controle over wat hij inneemt en kan hij de melk weigeren. 

Een fles die verticaal wordt gegeven aan een baby die liggend in de armen ligt, zal hoe dan ook druppelsgewijs melk op de tong van de baby laten vallen, die een zuigreflex heeft (hij heeft dus geen andere keuze dan te blijven zuigen, ook al heeft hij geen honger). Archaïsche reflexen zijn onvrijwillige handelingen (zuigen is daar een van).

Verwijder onmiddellijk de bron van de verwarring en probeer andere alternatieve houders zoals hierboven vermeld. Leg baby opnieuw aan de borst en laat je begeleiden door een lactatieconsulente IBCLC.

Je kunt een beker proberen, of moedermelkpudding (moedermelk ingedikt met agar-agar), die baby met een lepel kan eten.
Je kind kan ook tafelvoeding eten in jouw afwezigheid en dit inhalen bij je terugkomst (ochtend, weekend...)
Hervatten van nachtvoedingen ter compensatie.

hier enkele tips zodat je baby weer plezier krijgt in het zuigen:
- Je kunt borstcompressies doen zodat de melk iets sneller vloeit. Je kunt ook je melk met de hand afkolven om je toeschietreflex te stimuleren.
- Kies een rustige plek met weinig licht om te voeden, zodat baby niet "afgeleid" raakt.
- Dwing hem niet en probeer het later opnieuw.
En vooral: vertrouw op jezelf en leg baby zo vaak mogelijk aan de borst, zonder op de klok te kijken!